Serampore drukkerij

Vandaag ben ik in Serampore aangekomen waar Sandip me ontvangt in zijn huis. Hij woont samen met zijn prachtige vrouw Jainty in een modern maar zeer Indiaas huis. Ik heb een fijne kamer gekregen waar ik de komende weken mijn thuis van zal maken.

Serampore ligt ongeveer 50 km ten noorden van Kolkata en is een kleine oude Deense kolonie stad met allerlei voorzieningen en oogt als een wirwar van straatjes waar je als vreemde gemakkelijk verdwaald. Het staat bekend om de vele textiel drukkerijen waar voornamelijk sari’s worden geproduceerd voor de binnenlandse markt.

Achter op de brommer zittend rijden we kris kras door de straatjes naar Babua, de drukkerij “Giant” volgens Sandip. Hij zal onze speelgoed collectie gaan drukken. Eerst wil hij de ontwerpen zien zodat ze alvast kunnen beginnen aan een eerste proefdruk en al snel onstaat er een hevige discussie. De ontwerpen blijken op allerlei manieren te kunnen worden geinterpreteerd en vol geduld leg ik ze uit wat de bedoeling is. Alle communicatie gaat ik het engels dat niet altijd even goed verstaannbaar is en de typisch Indiase hoofdwiebel is voor zowel ja als nee op te vatten maar volgens mij hebben ze het begrepen…

Sandip en Babua bespreken de druk mogelijkheden

Om goed te kunnen begrijpen wat er allemaal bij komt kijken in de produktie van de speelgoedcollectie, krijg ik een uitgebreidde rondleiding door de fabriek. Ik ben verrast door het enorme traject dat en stuk stof moet doorlopen om uiteindelijk door ons gebruikt te kunnen worden.

De stof zullen we deze week gaan inkopen op de lokale stoffenmarkt. Het moet daarna gewassen worden om alle mogelijk krimp erna te voorkomen. Van al het drukwerk wordt een zeefdrukraam gemaakt. Tegenwoordig hebben ze  computers om digitale bestanden direct te printen en te gebruiken maar een groot deel wordt nog steeds met de hand tot in ieder klein detail overgetrokken! De komst van de computer brengt technisch gezien vooruitgang maar beroofd ook veel mensen van hun enige bron van inkomsten. Om die reden wordt er nog steeds veel gebruik gemaakt van handwerk, alle monden moeten gevoed worden.

overtrekken van dessins, fotograferen van zeefdrukraam en het schoonmaken

Tijdens de besprekingen werd de keuze gesteld om acid dye (chemische verf) of pigment verf te gebruiken. De voorkeur ligt bij biologische verf maar dat is iets wat ze hier niet kunnen, alleen in Jaipur. We besluiten om pigment verf te gebruiken voor het sample traject, en dat is niet een kwestie van een blikje open trekken. Alle kleuren worden handmatig vervaardigd door verschillende pigmenten in juiste verhoudingen door elkaar te mengen. Vervolgens wordt het pigmentmengsel vloeibaar gemaakt met water en ingekookt tot de juiste dikte, een heel proces.

mengen van de kleuren, inkoken van de verf, resultaat

In Babua’s fabriek wordt blok-printen gedaan en zeefdrukken. Ook hier is niets machinaal of geautomatiseerd. De mannen die hier werken doen alles met de hand, met grote secuurheid en in rap tempo. De eventuele onzuiverheden worden met een penseel nabehandeld.



prepareren van de stof, zeefrukken, finishing touch

Nadat de bedrukte stof is gedroogd, wordt het gestoomd voor kleurvastheid, 100x gehamerd met enorme houten hamers om het zacht en glanzend te maken en dan gestreken en op de rol geplaatst…dan pas kunnen de vrouwen in de workshop er speelgoed van gaan maken…

zacht hameren van de stof, stomen voor kleurvastheid, de oudste werknemer

De fabrieken en workshops zijn naar Europese standaard erg armoedig en zeker niet arbo-geschikt maar ik zie geen verontrustende dingen. Bij het drukprocess worden ook chemicalien gebruikt die nu zonder bescherming worden gebruikt en er werd gesproken over het aanschaffen van handschoenen en dergelijken om de mensen te beschermen. CRC heeft duidelijk met zorg deze fabrikant uitgekozen. De sfeer is gemoedelijk en de mensen zien er gezond uit.

drogen van de stof, houten stempels, verfpotten